เส้นจันท์ 1 กก. ทำได้กี่จาน?
คำนวณต้นทุนเส้นต่อจาน

คำตอบสั้นๆ

สำหรับร้านอาหาร คำถามแรกก่อนตัดสินใจเปลี่ยนมาใช้เส้นอบแห้งมักจะเป็น "แล้วกิโลนึงได้กี่จาน คุ้มไหม?" บทความนี้ให้ตัวเลขครบ พร้อมสูตรคำนวณที่เอาไปกดเครื่องคิดเลขต่อได้เลยครับ

จุดที่หลายคนคำนวณพลาด: เส้นแห้ง "พองน้ำ" ได้ 1.5 เท่า

ห้ามเทียบราคาต่อกิโลของเส้นแห้งกับเส้นสดตรงๆ เด็ดขาดครับ เพราะเส้นอบแห้งถูกดึงความชื้นออกไปแล้ว เมื่อแช่น้ำเส้นจะดูดน้ำกลับจนน้ำหนักเพิ่มขึ้นประมาณ 1.5 เท่า:

สูตรคำนวณต้นทุนเส้นต่อจาน

ตัวอย่างการคำนวณที่ราคาเส้นจันท์ตรามงกุฎ กิโลกรัมละ 75 บาท:

จะเห็นว่าต้นทุนเส้นอยู่แค่ราว 5-8 บาทต่อจาน เทียบกับราคาขายผัดไทยจานละ 50-80 บาท ถือเป็นสัดส่วนเล็กมาก ตัวที่กินกำไรร้านจริงๆ ไม่ใช่ราคาเส้น แต่คือ "เส้นที่ทิ้ง" ครับ

ต้นทุนแฝงที่มองไม่เห็น: Food Waste

ร้านที่ใช้เส้นสดจะรู้ดี — เส้นสดอายุสั้นมาก สั่งมาเผื่อขายดีแล้วขายไม่หมด ก็ต้องทิ้ง สมมติร้านทิ้งเส้นสดเฉลี่ยวันละ 1 กก. เดือนนึงคือเงินหายไปหลักพันบาทเงียบๆ

เส้นอบแห้งตัดปัญหานี้ทั้งก้อน เพราะเก็บได้เป็นปี ร้านแค่ "แช่เส้นตามยอดขายจริงของแต่ละวัน" วันไหนขายเยอะแช่เพิ่มระหว่างวันได้ใน 30 นาที ของเสียแทบเป็นศูนย์ ยิ่งร้านเปิดหลายสาขา ยิ่งได้เรื่องมาตรฐานเส้นที่คงที่ทุกล็อตอีกด้วย

สั่งเท่าไหร่ดีสำหรับร้าน?

ลองคำนวณจากยอดขายง่ายๆ: ยอดขายต่อวัน (จาน) × 0.1 กก. = เส้นแห้งที่ใช้ต่อวัน

เช่น ร้านขายผัดไทยวันละ 50 จาน จะใช้เส้นแห้งวันละ 5 กก. หรือเดือนละราว 150 กก. — เก็บในที่แห้งได้สบายๆ ไม่ต้องมีตู้เย็นเพิ่ม (ดูวิธีเก็บเส้นให้อยู่ข้ามปี)